Müsahibəyə hazırlıq: özünüzü inamla təqdim etmək üçün 8 addım
Müsahibə dəvəti aldıqda sevinc və həyəcanı eyni anda yaşamaq təbiidir. “Özüm haqqında nə danışım?”, “Çətin sual versələr, necə cavablandırım?” kimi düşüncələr hazırlıq prosesini qarışdıra bilər.
Əslində, məqsəd bütün suallara əzbər cavab tapmaq deyil. Əsas məsələ təcrübənizi aydın izah etmək, işə uyğunluğunuzu nümunələrlə göstərmək və vəzifənin sizin gözləntilərinizə uyğun olub-olmadığını anlamaqdır.
Aşağıdakı addımlar müsahibəyə daha planlı hazırlaşmağa kömək edəcək.
1. Vakansiyanı yenidən diqqətlə oxuyun
Elanı yalnız vəzifə adına görə qiymətləndirməyin. Gündəlik öhdəlikləri, tələb olunan bacarıqları və iş şərtlərini ayrıca nəzərdən keçirin. Sonra hər əsas tələb üçün öz təcrübənizdən bir nümunə seçin.
Məsələn, elanda müştərilərlə ünsiyyət bacarığı tələb olunursa, sadəcə “ünsiyyətciləm” deməklə kifayətlənməyin. Narazı müştərinin problemini necə dinlədiyinizi, hansı həlli təklif etdiyinizi və nəticəni izah etməyə hazır olun.
Tələblərdən birinə tam cavab vermirsinizsə, bunu gizlətməyə çalışmayın. Əlaqəli təcrübənizi və həmin bacarığı inkişaf etdirmək üçün gördüyünüz işi göstərin.
- Şirkət haqqında ilkin məlumat toplayın
Şirkətin rəsmi saytına, fəaliyyət sahəsinə, məhsul və xidmətlərinə baxın. Mümkündürsə, müraciət etdiyiniz komandanın işi haqqında da məlumat əldə edin. Məqsəd şirkətin tarixini əzbərləmək deyil, orada işləmək istəyinizi əsaslandırmaqdır.
“Niyə bizim şirkətdə işləmək istəyirsiniz?” sualına cavab verərkən şirkət haqqında öyrəndiyiniz konkret bir məqamı öz marağınız və təcrübənizlə əlaqələndirin. Yalnız yoxladığınız məlumatlardan istifadə edin.
- Qısa özünü təqdimetmə hazırlayın
“Özünüz haqqında danışın” sualına cavab CV-nizin bütün bəndlərini təkrarlamamalıdır. Təxminən bir dəqiqəlik təqdimatda bu üç məqamı birləşdirin:
-
Hazırda hansı sahədə çalışırsınız və ya hansı istiqamətdə inkişaf edirsiniz?
-
Vəzifə ilə əlaqəli əsas təcrübəniz və bacarığınız nədir?
-
Bu işə niyə müraciət etmisiniz?
Məsələn, müştəri xidmətləri üzrə namizəd belə deyə bilər:
“Son iki ildə müştəri müraciətlərinin cavablandırılması və sifarişlərin izlənməsi ilə məşğul olmuşam. Bu müddətdə müraciətin səbəbini dəqiqləşdirmək və həll prosesini müştəriyə aydın izah etmək üzrə təcrübə qazanmışam. İndi bu bacarıqlarımı daha geniş komandada tətbiq etmək və inkişaf etdirmək istəyirəm.”
Nümunəni olduğu kimi əzbərləməyin. Öz təcrübənizə uyğunlaşdırın. İlk işinizə müraciət edirsinizsə, təhsil layihələrinizdən, təcrübə proqramından və ya könüllü fəaliyyətinizdən danışa bilərsiniz.
- Cavablarınızı real nümunələrlə əsaslandırın
“Komandada işləyə bilirəm” və “məsuliyyətliyəm” kimi ifadələr konkret hadisə ilə daha aydın olur. Cavabınızı dörd hissədə qurmaq faydalıdır:
-
Vəziyyət: Nə baş vermişdi?
-
Tapşırıq: Sizin üzərinizə hansı məsuliyyət düşürdü?
-
Addım: Şəxsən nə etdiniz?
-
Nəticə: Nə dəyişdi və nə öyrəndiniz?
Əvvəlcədən üç-dörd hadisə seçin: çətin tapşırıq, komanda işi, həll etdiyiniz problem və səhvdən çıxardığınız dərs.
Nəticəni rəqəmlə göstərə bilirsinizsə, dəqiq məlumatdan istifadə edin. Rəqəm yoxdursa, nəticəni sadə sözlərlə izah edin; göstərici uydurmayın.
- Çətin suallara dürüst və sakit cavab verin
İşdən ayrılma səbəbi, təcrübədə fasilə və ya inkişaf etdirməli olduğunuz bacarıq barədə suallar verilə bilər. Cavabınızı qısa, faktlara əsaslanan və peşəkar tonda saxlayın.
Əvvəlki iş yerindən danışarkən şəxsi ittihamlara keçməyin. Ayrılma səbəbini izah edin və yeni işdə nə axtardığınızı bildirin. İnkişaf etdirməli olduğunuz tərəfi qeyd edərkən isə onun üzərində necə işlədiyinizi də deyin.
Sualı tam anlamırsınızsa, dəqiqləşdirmə istəyin. Bilmədiyiniz mövzuda təcrübəniz varmış kimi danışmaq əvəzinə, nəyi bildiyinizi və məsələni necə araşdıracağınızı izah edin.
- Əməkhaqqı və iş şərtlərini düşünün
Müsahibədən əvvəl gözlədiyiniz əməkhaqqı aralığını və sizin üçün vacib iş şərtlərini müəyyənləşdirin. Məbləğin vergilərdən əvvəl, yoxsa sonra nəzərdə tutulduğunu dəqiqləşdirin. Bonus, iş qrafiki, iş yeri və vəzifənin məsuliyyətləri də qərarınıza təsir edə bilər.
Gözləntinizi bildirərkən təcrübənizi və işin həcmini əsas götürün. Öhdəliklər hələ tam aydın deyilsə, yekun məbləği dəqiqləşdirmək üçün əlavə məlumat istəyə bilərsiniz.
- İşəgötürənə verəcəyiniz sualları seçin
Müsahibə sizin də iş yerini tanımağınız üçün fürsətdir. Söhbət ərzində cavablandırılmayan mövzulardan iki-üç sual seçin:
-
Bu vəzifədə ilk üç ay üçün əsas gözləntilər nələrdir?
-
İşin nəticəsi hansı meyarlarla qiymətləndirilir?
-
Komandanın hazırda həll etməyə çalışdığı əsas məsələ nədir?
-
Seçim prosesinin növbəti mərhələsi necə olacaq?
Suallarınız həm qərar verməyinizə kömək etsin, həm də vəzifəni anlamağa marağınızı göstərsin.
- Müsahibənin təşkilati tərəfini yoxlayın
Üzbəüz görüş üçün ünvanı, yolu və əlaqə saxlayacağınız şəxsi əvvəlcədən dəqiqləşdirin. Təxminən 10–15 dəqiqə əvvəl çatmağı planlaşdırın.
Onlayn görüşdə isə kameranı, mikrofonu, interneti və görüş keçidini yoxlayın. Sakit məkan seçin, cihazınızı enerji mənbəyinə qoşun və bildirişləri söndürün.
CV-nizin son variantına bir daha baxın. Karyera portfeliniz varsa, keçidin işlədiyinə və məlumatların aktual olduğuna əmin olun. Görüşdən əvvəl cavablarınızı bir dəfə ucadan məşq etmək fikirlərinizi daha rahat ifadə etməyə kömək edə bilər.
Son yoxlama siyahısı
Müsahibədən əvvəl bu bəndləri nəzərdən keçirin:
-
Vakansiyanın əsas tələblərini nəzərdən keçirmişəm.
-
Şirkətin fəaliyyəti haqqında ilkin məlumatım var.
-
Qısa təqdimatımı və real iş nümunələrimi hazırlamışam.
-
Əməkhaqqı gözləntimi və suallarımı müəyyənləşdirmişəm.
-
Görüşün vaxtını, ünvanını və ya onlayn keçidini yoxlamışam.
-
CV və portfelimdəki məlumatları yeniləmişəm.
Müsahibədən sonra sizə verilən sualları və növbəti dəfə daha aydın izah etmək istədiyiniz məqamları qeyd edin. Hər görüş təcrübənizi təqdim etmək bacarığınızı inkişaf etdirmək üçün fürsətdir.
Hazırlıq həyəcanı tam aradan qaldırmaya bilər, amma diqqətinizi bildiklərinizə və verə biləcəyiniz töhfəyə yönəltməyə kömək edər.